Üretim Yönetimi örnek soruları
Soru 1
Tek servisli bir sıra sisteminde (M/M/1) müşteriler saatte ortalama 6 kez gelmekte, servis hızı saatte 8 müşteri olmaktadır. Bir müşterinin kuyrukta (servis başlamadan önce) ortalama bekleme süresi kaç dakikadır?
- A)22,5
- B)5,6
- C)45,0
- D)15,0
- E)30,0
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Wq = lambda / [mu(mu - lambda)] = 6 / (8 x 2) = 0,375 saat = 22,5 dakika. 30 dakika servis dahil sistemde kalma süresidir (W = 1/(mu - lambda)).
Soru 2
Bir makine 480 dakikalık planlı çalışma süresinde, ideal çevrim süresi 1 dakika/birim iken toplam 410 birim üretmiş; bunların 400'ü kusursuzdur. Makinenin toplam ekipman etkinliği (OEE) yaklaşık kaçtır?
- A)%90,0
- B)%97,6
- C)%85,4
- D)%83,3
- E)%94,9
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
OEE = kullanılabilirlik x performans x kalite = (400 x 1 dk) / 480 dk = 0,833. Yani %83,3. %85,4 kusurlu parçaları dikkate almaz, %97,6 yalnızca kalite oranıdır.
Soru 3
Bir ürünün dört dönemlik gerçekleşen talebi 120, 95, 130 ve 125 birim; aynı dönemlere ait tahminler ise 110, 100, 115 ve 115 birimdir. Tahminlerin yanlılığını izlemek için kullanılan izleme sinyali (kümülatif tahmin hatası / ortalama mutlak sapma) kaçtır?
- A)1,0
- B)2,0
- C)3,0
- D)4,0
- E)7,5
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Hatalar (gerçekleşen − tahmin): +10, −5, +15, +10; kümülatif hata 30. MAD = (10+5+15+10)/4 = 10. İzleme sinyali = 30/10 = 3,0. Sinyalin sürekli pozitif ve büyük olması tahminin sistematik olarak düşük kaldığını gösterir.
Soru 4
Farklı parçaları şekil ve işlem benzerliklerine göre ürün ailelerinde toplayan ve her aile için gereken makineleri tek bir hücrede bir araya getiren yerleşim düzeni aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Sabit konumlu yerleşim
- B)Süreç tipi (fonksiyonel) yerleşim
- C)Ofis tipi yerleşim
- D)Hücresel yerleşim (grup teknolojisi)
- E)Ürün tipi (hat) yerleşim
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Grup teknolojisine dayanan hücresel yerleşimde benzer parçalar aileler hâlinde, ilgili makinelerin bir arada bulunduğu hücrelerde işlenir; böylece akış kısalır ve bekleme azalır.
Soru 5
Bir malzemenin yıllık talebi 2.000 birim, sipariş maliyeti 40 TL'dir. Birim fiyat, 500 birimden az siparişlerde 10 TL, 500 ve üzeri siparişlerde 9,50 TL'dir. Yıllık stok tutma maliyeti birim fiyatın %20'sidir. Toplam yıllık maliyeti (satın alma + sipariş + stok tutma) en küçük yapan sipariş miktarı ve bu miktardaki toplam maliyet aşağıdakilerden hangisidir?
- A)283 birim; 20.566 TL
- B)500 birim; 19.635 TL
- C)500 birim; 20.566 TL
- D)283 birim; 19.635 TL
- E)1.000 birim; 20.030 TL
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
10 TL fiyatta EOQ = √(2·2.000·40/2) ≈ 283 olup uygulanabilir; maliyet ≈ 20.566 TL. 9,50 TL fiyat için EOQ (√(160.000/1,9) ≈ 290) 500'ün altında kaldığından uygulanamaz, uygulanabilir en küçük miktar 500 alınır: 19.000 + 160 + 475 = 19.635 TL. 1.000 birimde maliyet 20.030 TL'dir. En düşük 19.635 TL'dir.