Bitki Biyolojisi örnek soruları
Soru 1
Rüzgârla tozlaşan bir bitki türünde aşağıdaki çiçek özelliklerinden hangisinin bulunması beklenir?
- A)Küçük, renksiz, kokusuz çiçekler; bol hafif polen; tüylü, dışa çıkık stigma
- B)Gece açılan beyaz çiçekler, yoğun koku ve derin, dar nektar tüpü
- C)Kırmızı renkli, kokusuz, borumsu çiçekler ve bol sıvı nektar
- D)Büyük ve parlak taç yapraklar, nektar bezleri ve yapışkan, ağır polen taneleri ve çekici kokular
- E)Çiçek içinde saklı stigma ve az sayıda yapışkan polen tanesi
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Rüzgârla tozlaşan bitkilerde taç yaprak, koku ve nektar gibi böcek çekici yapılara gerek yoktur; bol ve hafif polen ile polenleri yakalayan geniş, tüylü, dışa çıkık stigma bulunur. Diğer şıklardaki özellikler böcek, yarasa ya da kuşlarla tozlaşmaya uygundur.
Soru 2
Kapalı tohumlu bir bitkide işlevsel megasporun çekirdeği, olgun embriyo kesesi oluşana kadar ardışık mitoz bölünme geçirir. Bu bölünme turu sayısı ve olgun embriyo kesesindeki toplam çekirdek sayısı aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?
- A)3 mitoz turu; 8 çekirdek
- B)2 mitoz turu; 4 çekirdek
- C)1 mitoz turu; 2 çekirdek
- D)3 mitoz turu; 7 çekirdek
- E)4 mitoz turu; 16 çekirdek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
İşlevsel megaspor üç ardışık mitozla 2 → 4 → 8 çekirdekli olgun embriyo kesesini verir. Kesede 8 çekirdek 7 hücrede bulunur (merkezi hücre iki çekirdekli); bu yüzden 7 sayısı hücre sayısıdır.
Soru 3
Birçok ılıman bölge ağacının tohumları, yaz sonunda olgunlaştığı hâlde ancak ıslak ve soğuk (0–5 °C) koşulda haftalarca bekletildikten sonra çimlenir. Bu uyum bitkiye aşağıdakilerden hangi yararı sağlar?
- A)Tohumun kurumasını hızlandırarak kütlesini azaltması
- B)Dormansinin kırılması; tohumun yaz sonu çimlenip kışa hazırlıksız girmesini önler
- C)Tohum kabuğunun suyu geçirmez hâle gelmesini sağlayarak tohumu hep kuru tutması
- D)Tohumun yalnızca ışıkta çimlenmesini sağlayarak karanlık toprakta hayatta kalmasını engellemesi
- E)ABA salgısını sürekli artırarak çimlenmeyi sonsuza dek ertelemesi
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Soğuk tabakalaşma (stratifikasyon), ABA/GA dengesini çimlenmeyi destekleyecek yönde değiştirerek dormansiyi kırar. Böylece tohumlar yaz sonunda değil, kış geçtikten sonra ilkbaharda çimlenir.
Soru 4
Ozmotik potansiyeli (Ψs) −0,8 MPa olan bir bitki hücresi, başlangıç plazmolizi durumundadır (zar çeperden ayrılmak üzeredir, hücre çeperi hâlâ gerilimsizdir). Hücrenin su potansiyeli (Ψw) ve basınç potansiyeli (Ψp) aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Ψw = −0,8 MPa; Ψp = +0,8 MPa
- B)Ψw = 0 MPa; Ψp = +0,8 MPa
- C)Ψw = −1,6 MPa; Ψp = −0,8 MPa
- D)Ψw = +0,8 MPa; Ψp = +1,6 MPa
- E)Ψw = −0,8 MPa; Ψp = 0 MPa
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Başlangıç plazmolizinde turgor basıncı sıfırdır (Ψp = 0), dolayısıyla Ψw = Ψs + Ψp = −0,8 MPa olur. Ψw = 0 ve Ψp = +0,8 tam turgor durumudur; Ψp = +0,8 iken Ψw = 0 olması gerekir.
Soru 5
Yüzen yapraklı bir su bitkisinde (ör. nilüfer) aşağıdaki yapısal özelliklerden hangisinin bulunması beklenir?
- A)Kalın ve odunlaşmış gövde, az hava boşluğu ve yoğun iletim demetleri
- B)Alt yüzeyde yoğun stoma, gelişmiş sklerenkima ve çok sayıda kök kılı
- C)Üst yüzeyde bol stoma; gövde ve yaprakta gelişmiş hava boşlukları (aerenkima)
- D)Su depolayan etli parankima ve geceleri açık, gündüz kapalı stomalar
- E)Kalın kütikula, çukurcuklar içine gizlenmiş stomalar ve gelişmiş odun dokusu ve derin kök sistemi
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Yüzen yapraklı su bitkilerinde stomalar suyla temas etmeyen üst yüzeyde yoğundur; aerenkima hem yüzmeyi hem de kök dokularına O₂ iletimini sağlar. Kalın kütikula, çukur stoma, gelişmiş odun ve CAM benzeri özellikler kurak ortam bitkilerine özgüdür.