Bütçe örnek soruları
Soru 1
Bir yılda merkezi yönetim bütçe gelirleri 900 birim, bütçe giderleri 1.000 birimdir. Giderlerin 150 birimi faiz ödemesidir.
Bu yıl için bütçe dengesi ve faiz dışı (birincil) denge sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?
- A)50 birim fazla ve 100 birim açık
- B)100 birim açık ve 250 birim açık
- C)100 birim açık ve 50 birim açık
- D)250 birim açık ve 50 birim fazla
- E)100 birim açık ve 50 birim fazla
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Bütçe dengesi 900 − 1.000 = −100 (açık)'tür. Faiz dışı denge, faiz hariç giderlerle karşılaştırılır: 900 − (1.000 − 150) = 900 − 850 = +50 (fazla). Faiz dışı denge, borç stokunun sürdürülebilirliğini değerlendirmede kullanılır.
Soru 2
Kamu idarelerinde aşağıdaki belgeler arasında, planlamadan hesap verebilirliğe giden süreç içinde doğru zaman sıralaması hangisidir?
I. Faaliyet raporu
II. Stratejik plan
III. Performans programı
- A)III – I – II
- B)III – II – I
- C)I – II – III
- D)II – III – I
- E)II – I – III
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Önce çok yıllı stratejik plan hazırlanır, onu esas alan yıllık performans programı uygulanır; yıl sonunda sonuçlar faaliyet raporuyla hesap verme amacıyla kamuoyuna ve yasama organına sunulur.
Soru 3
Bir yılda merkezi yönetimin nominal bütçe açığı 100 birim, yıl başı kamu borç stoku 600 birim ve yıllık enflasyon %10'dur. Enflasyonun borcun reel değerini aşındırması dikkate alınarak hesaplanan operasyonel (reel) bütçe açığı kaç birimdir?
- A)40
- B)60
- C)700
- D)100
- E)160
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Enflasyon nedeniyle borç stokunun reel değeri 600 × 0,10 = 60 birim erir; bu kısım faiz giderinin reel olmayan bileşenidir. Operasyonel açık = 100 − 60 = 40 birimdir.
Soru 4
5018 sayılı Kanun'a göre iç denetim ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A)İç denetim, Sayıştay tarafından yapılan dış denetimin bir parçası olup sonuçları Meclise sunulur.
- B)İç denetçiler görevlerini bağımsız olarak, üst yöneticiye bağlı yürütür.
- C)İç denetçiler, denetledikleri birimin harcama yetkilisine bağlı olarak çalışır.
- D)İç denetim yalnızca ödeme öncesinde yapılan belge kontrolünden ibarettir.
- E)İç denetçilere asli görevlerinin yanında yürütme görevleri de verilebilir.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
İç denetim; kaynakların ekonomiklik, etkililik ve verimlilik esaslarına göre yönetilip yönetilmediğini değerlendiren bağımsız, nesnel güvence ve danışmanlık faaliyetidir. İç denetçiler üst yöneticiye bağlıdır ve kendilerine asli görevleri dışında görev verilemez; dış denetim ise Sayıştay'ın görevidir.
Soru 5
Hükümet, beklenenden fazla gelir elde ettiği bir yılda enflasyon baskısı arttığı için ek harcama yapmayıp bu fazlayı hesaplarında tutmaktadır. Bu davranış bütçenin aşağıdaki fonksiyonlarından hangisiyle en yakından ilgilidir?
- A)Hukuki denetim
- B)Gelir dağılımını düzeltme
- C)Yasama onayını alma
- D)Kaynak tahsisi ve paylaşımı
- E)Ekonomik istikrarı sağlama
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Talep baskısı yüksekken harcamaları artırmayıp fazla vermek, bütçeyi toplam talebi sınırlayan bir istikrar aracı olarak kullanmaktır.