Hadis örnek soruları
Soru 1
Bir müellifin, hadisi kendisine ileten senedin başındaki bir veya daha fazla ravisini hazfederek hadisi doğrudan üst bir raviye ya da Hz. Peygamber'e nispet etmesi, sened kopukluğu türlerinden hangisidir?
- A)Muallak
- B)Mürsel
- C)Mütevâtir
- D)Müdrec
- E)Merfû
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Senedin başından (müellif tarafındaki ilk halkalardan) ravinin atılmasıyla oluşan kopukluğa muallak denir. Mürsel ise sahabî halkasının düşmesidir.
Soru 2
Bir vaiz, uydurma olduğu hadis âlimlerince tespit edilmiş bir sözü bunu belirtmeden “Peygamberimiz şöyle buyurdu” diyerek nakletmiştir. Hadis âlimlerinin genel kabulüne göre bu davranışın hükmü nedir?
- A)Güzel bir öğüt ve ahlâkî tavsiye içeriyorsa fazilet konusunda serbestçe nakledilebilir
- B)Sened zikredilmeden nakledilirse sorumluluk doğmaz
- C)Yalnızca helal ve haram konularında yasaktır, ahlâk konularında serbesttir
- D)Dinleyenler yanlış anlamayacak kadar bilgiliyse rivayet edilebilir
- E)Uydurma olduğu belirtilmeden rivayet edilemez; Hz. Peygamber'e yalan isnat sayılır
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Hz. Peygamber'e kasten yalan isnat edenin cezasını bildiren hadis gereği, mevzû olduğu bilinen bir rivayet, uydurma olduğu açıklanmadan nakledilemez.
Soru 3
Kur'an-ı Kerim'de namaz kılınması emredildiği hâlde vakitlerin ve rekât sayılarının ayrıntısı sünnetle belirlenmiştir.
Bu durum sünnetin Kur'an karşısındaki hangi işlevine örnektir?
- A)Mutlak olanı kayıtlama (takyîd)
- B)Genel olanı özelleştirme (tahsîs)
- C)Kur'an'da bulunmayan yeni bir hüküm koyma
- D)Mücmel olanı açıklama (tafsîl)
- E)Kur'an'daki bir hükmü neshetme
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Namaz emri Kur'an'da özlü (mücmel) biçimde yer alır; nasıl ve kaç rekât kılınacağı Hz. Peygamber'in uygulamasıyla tafsil edilmiştir. Burada hüküm ne kayıtlanmış ne daraltılmış ne de kaldırılmış, yalnızca ayrıntılandırılmıştır.
Soru 4
Hz. Peygamber'in fizikî özelliklerini, ahlâkını ve günlük yaşayışını konu edinen hadis derlemelerine ne ad verilir?
- A)Müsned
- B)Şemâil
- C)Mu'cem
- D)Cüz
- E)Müstedrek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Hz. Peygamber'in yaratılış özellikleri, huyları ve yaşayışını anlatan eserler şemâil literatürünü oluşturur; Tirmizî'nin eş-Şemâilü'l-Muhammediyye'si bunun tanınmış örneğidir.
Soru 5
İmam Mâlik'in, hadisleri fıkıh konularına göre bablara ayırarak derlediği ve içinde sahâbe-tâbiûn görüşleri ile Medine ehlinin uygulamasına da yer verilen eseri aşağıdakilerden hangisidir?
- A)el-Câmiu's-sahîh
- B)Sünen-i Ebû Dâvûd
- C)Sünen-i Nesâî
- D)el-Muvatta'
- E)el-Edebü'l-müfred
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
İmam Mâlik'in el-Muvatta'ı, hadis ve fıkhı birlikte ele alan ilk sistematik eserlerdendir. Diğer eserler başka müelliflere aittir.