Araştırma Yöntemleri ve Etik örnek soruları
Soru 1
Altı ay süren bir ergen uyum programına katılan öğrencilerin son test puanları, ön teste göre yükselmiştir; ancak bu artışta öğrencilerin o süre içinde yaşça büyüyüp gelişmelerinin de rol oynamış olabileceği düşünülmektedir. Bu durum iç geçerliğe yönelik hangi tehdide örnektir?
- A)Seçme yanlılığı
- B)Test etkisi
- C)Araç değişikliği
- D)Denek kaybı
- E)Olgunlaşma
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Zaman içinde öğrencilerin doğal gelişimi ve olgunlaşması sonuçları etkilediğinde iç geçerliğe yönelik olgunlaşma tehdidi söz konusudur. Test etkisi ön testin son testi etkilemesidir; denek kaybı katılımcıların çalışmadan ayrılmasıdır.
Soru 2
“Motivasyon eğitiminin ortaokul öğrencilerinin akademik başarısına etkisi” konulu bir deneysel araştırmada bağımsız değişken aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Akademik başarı
- B)Öğrencilerin cinsiyeti
- C)Ortaokul düzeyi
- D)Motivasyon eğitimi
- E)Öğrencilerin sayısı
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Etkisi incelenen, araştırmacı tarafından uygulanan ya da değiştirilen değişken bağımsız değişkendir (motivasyon eğitimi). Akademik başarı ise bağımlı değişkendir.
Soru 3
İki gözlemcinin aynı 40 öğrencinin sınıf içi davranışlarını birbirinden bağımsız kodlamasının ardından kodlamalar arasındaki uyum Cohen kappa katsayısıyla hesaplanmıştır. Bu işlem hangi güvenirlik türüne ilişkindir?
- A)Gözlemciler arası güvenirlik
- B)Test-tekrar test güvenirliği
- C)Paralel form güvenirliği
- D)İç tutarlık güvenirliği
- E)Yarıya bölme güvenirliği
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Kappa gibi uyum katsayıları, farklı gözlemcilerin kodlamalarının tutarlılığını, yani gözlemciler arası güvenirliği gösterir.
Soru 4
Her biri 8 öğrenciden oluşan iki bağımsız gruptan elde edilen sıralı ölçekli okula bağlılık puanları normal dağılım göstermemektedir. İki grubun puanlarını karşılaştırmak için aşağıdakilerden hangisi kullanılmalıdır?
- A)Pearson korelasyon katsayısı
- B)Tek yönlü varyans analizi
- C)Bağımlı örneklemler t testi
- D)Bağımsız örneklemler t testi
- E)Mann-Whitney U testi
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Küçük örneklem, sıralı ölçek ve normal olmayan dağılımda iki bağımsız grup için parametrik olmayan Mann-Whitney U testi uygundur.
Soru 5
Bir araştırmacı, katılımcıların kimliklerini kimseyle paylaşmayacağını söylemiş ancak katılımcıların kim olduğunu kendisi bilmektedir.
Bu durum araştırma etiği açısından aşağıdakilerden hangisiyle ilgilidir?
- A)Anonimlik
- B)Gizlilik (confidentiality)
- C)Aldatma
- D)Bilgilendirilmiş onam
- E)Katılımcıyı rastgele atama
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Araştırmacı katılımcıların kimliğini bilse de bunu üçüncü kişilerle paylaşmıyorsa gizlilik sağlanmıştır. Anonimlikte ise araştırmacı da katılımcıyı tanımlayamaz.