Soru 1
Hikmet adı verilen Türkçe şiirleriyle Orta Asya'da tasavvufi düşüncenin yayılmasında etkili olan ve Divân-ı Hikmet'in müellifi olarak bilinen mutasavvıf kimdir?
- A)Hacı Bayrâm-ı Velî
- B)Yunus Emre
- C)Mevlânâ Celâleddîn-i Rûmî
- D)Ahmed Yesevî
- E)Hacı Bektâş-ı Velî
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Divân-ı Hikmet Ahmed Yesevî'ye nispet edilir ve Türkistan'da Yesevîlik geleneğinin temel metnidir. Yunus Emre, Hacı Bektâş-ı Velî, Mevlânâ ve Hacı Bayrâm-ı Velî Anadolu'da yaşamış mutasavvıflardır.
Soru 2
Nefsi sürekli kınamayı, yapılan iyilikleri gizleyip halkın övgüsünden kaçınmayı esas alan ve Nişabur'da Hamdûn el-Kassâr'ın öncülüğünde gelişen tasavvufi yol aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Kerrâmiyye
- B)Ahîlik
- C)Kalenderiyye
- D)Melâmetiyye
- E)Fütüvvet
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Melâmetîler riyaya düşmemek için iyiliklerini gizler ve nefislerini sürekli kınar. Kalenderiyye toplumsal kurallara aldırmayan dervişlik anlayışı, Kerrâmiyye kelami bir fırka, fütüvvet ve Ahîlik ise cömertlik ve ahlaka dayalı esnaf ve kardeşlik teşkilatlarıdır.
Soru 3
Zikrin sessiz (hafî) yapılmasını esas alan ve "halvet der encümen" (halk içinde Hak ile olmak) prensibiyle bilinen tarikat aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Halvetiyye
- B)Rifâiyye
- C)Mevleviyye
- D)Kādiriyye
- E)Nakşibendiyye
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Bahâeddin Nakşbend'e nispet edilen Nakşibendiyye hafî zikri ve halvet der encümen ilkesini esas alır. Kādiriyye ve Rifâiyye cehrî zikirleriyle, Mevleviyye semâ ile tanınır.
Soru 4
Dünyayı kalpten çıkarıp ona gönül bağlamamak ve dünyalık olan şeyleri Allah'a yönelmenin önünde bir engel hâline getirmemek anlamındaki tasavvuf kavramı aşağıdakilerden hangisidir?
- A)Sekr
- B)Zühd
- C)Vecd
- D)Tecellî
- E)Fenâ
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Zühd dünyayı terk etmek değil, ona kalben bağlanmamaktır. Fenâ kulun beşerî vasıflarından sıyrılması, vecd ilahi coşku hâli, sekr manevi sarhoşluk, tecellî ise ilahi isim ve sıfatların görünür olmasıdır.